Τρίτη, 22 Νοεμβρίου 2016

Γιατί είμαι (ή δεν είμαι) Μαρξιστής! (Η’ - Κανείς δεν μπορεί να μαντέψει την μετακαπιταλιστική κοινωνία)

Ο Μαρξ ασφαλώς και δεν μπορούσε να προβλέψει τον καταλυτικό ρόλο που θα έπαιζαν στη διαμόρφωση των συνειδήσεων τα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης και η δημοφιλής πολιτιστική βιομηχανία.
Τον 20ό αιώνα το Κατεστημένο είχε στη διάθεσή του πανίσχυρους προπαγανδιστικούς μηχανισμούς που οδηγούσαν την εργατική τάξη σε εκούσια συμμόρφωση και υποταγή. Διαμορφώθηκε συστηματικά ένα ολόκληρο πλέγμα ιδεολογικών δεσμών μέσω των οποίων οι άνθρωποι ταυτίζονται με τα συμφέροντα των κυρίαρχων τάξεων, θεωρώντας τα "αυτονόητα, λογικά, φυσική τάξη πραγμάτων"!
Έτσι εξηγείται το γιατί οι εργάτες εγκαταλείπουν την επαναστατική προοπτική και στρέφονται σε αντιδραστικές κατευθύνσεις (φασισμός, ναζισμός, δοσιλογισμός κ.λπ).
Βεβαίως, οι προπαγανδιστικοί μηχανισμοί της άρχουσας τάξης έχουν την τάση να αυτονομούνται έστω και μερικά. Οι νέες τεχνολογίες, το διαδίκτυο κ.λπ σπάνε τον κλοιό της μονομερούς πληροφόρησης και της μονοδιάστατης σκέψης και συμπεριφοράς.
Τώρα πλέον οι άνθρωποι δεν ακούν αποκλειστικά το μονότονο "υπάκουσε-κατανάλωσε-είσαι μόνο εσύ". Αλλά αυτό δεν σημαίνει πως τα μηνύματα που δεχόμαστε έγιναν ποιοτικότερα. Σήμερα κι αν ζούμε την έξαρση της παραπληροφόρησης, της συνωμοσιολογίας, του φαινομένου "δεν ξέρω τίποτα αλλά έχω άποψη για όλα"...
Ίσως να βρισκόμαστε μπροστά σε ένα άλλο είδος ολοκληρωτισμού. Αλλά ό,τι κι αν συμβαίνει, ένα είναι σίγουρο: ο κόσμος ούτε ήταν ούτε είναι τόσο απλός όσο τον περιέγραψε ο Μαρξ.
Κλείνω με μια γενικότερη διευκρίνιση: το καπιταλιστικό σύστημα, όπως και όλα τα ανθρώπινα συστήματα, κάποια στιγμή θα καταρρεύσει. Είναι απλά ζήτημα χρόνου.
΄Ομως δύο πράγματα είναι σίγουρα:
Α) Η κατάρρευση του καπιταλισμού δεν θα γίνει για τους λόγους και με τους τρόπους που προέβλεψε ο Μαρξ.
Β) Κανείς δεν μπορεί σήμερα να προβλέψει τη διάδοχη κατάσταση. Αλλά σίγουρα δεν θα έχει σχέση με την μαρξιστική "σοσιαλιστική κοινωνία"...

Δεν υπάρχουν σχόλια: